o:2212 SRPSKA MAKEDONIJA U PRIPOVETKAMA TOMA SMILJANIĆA BRADINE SERBIAN MACEDONIA IN THE STORIES OF TOMO SMILJANIĆ BRADINA sr Ishodišta, br. 8, 2022, str. 111-126. U ogledu su analizirane dvije zbirke pripovjedaka zaboravljenog srpskog pisca iz Makedonije, Toma Smiljanića Bradine (1888–1969). Radi se o knjigama Na planini i druge pripovetke iz Makedonije (Skoplje, 1924) i Stojna i druge pripovetke iz Makedonije (Skoplje, 1924). U svakoj zbirci ima po osam pripovjedaka, koje su tematski vezane za tegoban nacionalni i socijalni život srpskog naroda na prostoru Makedonije na kraju 19. i u početnim decenija 20. vijeka. Nacionalni život sagledan je kroz borbu protiv odnarođavanja i prisilne bugarizacije, kroz očuvanje narodnih običaja i vezanosti za srpsku usmenu epsku i lirsku tradiciju, te kroz duboku vezanost za srpsku pravoslavnu crkvu i vjerske obrede i praznike. Socijalni život sagledan je kroz prikaz siromaštva i stalne borbe za opstanak, kroz pečalbarsku sudbinu, ali i kroz ljubavne zaplete. Upravo ta neprestana borba za opstanak svjedoči o vitalnosti srpskog naroda na prostoru Makedonije. Pripovijedanje karakterišu raznovrsni umjetnički postupci: ukrštanje narativne prospekcije i retrospekcije, objektivnog i subjektivnog kazivanja, kao i jezička diglosija i neprestano ukrštanje srpskog standardnog jezika u kazivanju pripovjedača sa dijalekatskim obilježjima lokalnih srpskih govora sa prostora Makedonije u dijalozima junaka. Srpska književnost, Makedonija, zaboravljeni pisci, pripovetke, prospekcija, retrospekcija, standardni srpski jezik, dijalekatski govori, nacionalni identitet, socijalni život Serbian literature, Macedonia, forgotten writers, stories, prospecting, retrospection, standard Serbian language, dialect speeches, national identity, social life 1552099 10.46630/ish.8.2022.9 1552101 2457-5585 2024-02-02T16:29:46.430Z 44 yes 46 Goran Maksimović Filozofski fakultet 5536871 0000-0003-0325-2513 2022 application/pdf str. 111-126 353372 https://phaidrani.ni.ac.rs/o:2212 no yes 18 70 11 1066537 1066564 92000001 2022 18A13 18A1307 111 126 Filozofski fakultet u Nišu 2022